Revizyon protez cerrahileri

 Doç. Dr. Gökhan Bülent SEVER

SANKO Üniversitesi Hastanesi

Ortopedi ve Travmatoloji Bölümü 

Obezite hastalığının yaygınlaşması erken yaşlarda özellikle diz ve kalça ekleminde protez cerrahisi sayısını da artırmaktadır. Bu bağlamda birinci protezin aşınmasına bağlı gerçekleştirilen ‘revizyon cerrahisi’ olarak adlandırılan protezin değiştirilmesi ameliyatının sayısı da gün geçtikçe artmaktadır.

Batı toplumlarında, özellikle batı tarzı beslenme ve teknolojinin ilerlemesine paralel olarak hayat tarzı haline gelen hareketsiz yaşam obezitenin görülme sıklığında artışına neden olur. 

Obezite özellikle yük taşıyan diz, kalça ve ayak bileği eklemlerinde kireçlenmenin en önemli çevresel etmenlerindendir. İleri eklem kireçlenmesinin tedavisinde ise protez cerrahisi günümüzde en uygun tedavidir. Halk arasında ‘ekleme platin konulması’ olarak adlandırılan cerrahi, aslen aşınmış kıkırdak dokunun tıraşlanması ve tıraşlanan bu hasta dokunun yerine kobalt krom yapıda metalik protez yerleştirilmesidir.

Obezite erken yaşta eklem kireçlenmesine yol açar ve bu durum göreceli de olsa daha erken yaşlarda eklem protezi ameliyatının sayısının artırmasına neden olur.

Protez cerrahisi sonrası ilerleyen zamanda hastayı bazı riskler beklemektedir. Erken dönemde en sık görülebilen istenmeyen durum enfeksiyondur ki, çok yıkıcı olmakla birlikte hastayı ve hekimi yorar. Bu noktada enfeksiyondan korunmak çok önemlidir. Bu nedenle ortopedistler hastayı bilgilendirir ve ameliyattan önce enfeksiyon oluşma riski yüksek olan hastalarının önce diğer sistemlerinde eğer var ise enfeksiyonunu tedavi ettirir.

Tüm bu önlemlere rağmen hastanın başka bir sisteminde geçireceği (zatürre, idrar yolu enfeksiyonu vb.) enfeksiyon yayılarak ya da atlayarak proteze yerleşip, enfeksiyonuna neden olabilir. Bu durumda hastada protez yapılmış ekleminde şişlik, kızarıklık ve özellikle hareket ettiğinde hissedilen ağrı şikayetleri olur.

Protez enfeksiyonunun tedavisi ameliyattır. Çünkü ağız yoluyla ya da kas içi, damar içi yollarla kullanılan antibiyotik ilaçlar eklem içine, dolayısı ile protez enfeksiyonuna yeterli miktarda geçemediğinden etkili olamaz. Ameliyatta eski protezi her halükârda çıkarmak gerekir çünkü enfeksiyonu oluşturan mikroplar protez üzerine yerleşir. Protez enfeksiyonu teşhisinden sonra enfeksiyonun şiddeti ile ilgili değerlendirmeler yapılır. Hafif şiddeti olan enfeksiyonda protezi çıkarıp dizde temizlik yapıldıktan sonra yeni protez yerleştirilir ancak enfeksiyon şiddetli ise iki aşamalı ameliyat yapılır. İlk ameliyatta protez çıkarılıp antibiyotikli kemik çimentosu ile boşluk doldurulur, enfeksiyon geçince de ikinci ameliyatla yeni protez yerleştirilir.

Uzun dönemde en sık görülen komplikasyon protezde gevşemedir. Protez cerrahisinde yaş önemlidir çünkü yerleştirilen protezin bir kullanım süresi vardır. Kullanım süresi aşınmayla ilişkilidir ve istatistiksel olarak ilk 10 yılda yüzde 95-97 oranında değişir. Her şey iyi gibi görünse de 10 yılın sonunda protezde aşınma ve gevşeme sıklığı gittikçe artmaktadır. Aşınma sonrası ikinci operasyon, revizyon protez cerrahisi şeklinde yapılır. Bu kez ekleme daha büyük bir metal yerleştirilir.

 Geleneksel yaşam tarzı sonucu obezite erken yaşta yaygınlaşmaktadır. Bu da yine erken yaşlarda özellikle de diz ve kalça ekleminde protez cerrahisi sayısını artırır. Bu bağlamda birinci protezin aşınmasına bağlı gerçekleştirilen revizyon cerrahisi dediğimiz protezin değiştirilmesi ameliyatının sayısı da gün geçtikçe artmaktadır.

Revizyon cerrahisi, ilk protez ameliyatına göre nispeten daha zordur. Teknik detayları fazla olmakla birlikte deneyimli ellerde yapılması gerekir. Protezinde gevşeme oluşan hastaların ekleminde yavaş yavaş artan ağrı hissedilir ve protez iyice gevşeyince eklem dengesini kaybeder. Protezli eklemde ara ara şişmeler oluşabilir. Bir süre sonra hasta yürüyemez hale gelir. Protez cerrahisinin ülkemizde yaygınlaşması 1990’lı yıllara denk gelir.

Yıllar içerisinde teknolojinin gelişmesiyle kullanılan protezler de gelişme gösterdi. Her ne kadar protezin ömrü uzasa da gevşeme sorunu halen günümüzde sorundur. Neyse ki gevşeme sonrası ameliyatta kullandığımız revizyon protezlerde teknolojik ilerlemeye bağlı gelişmeler oldu. Bu sayede revizyon cerrahisi sonrası da hasta memnuniyeti sağlanabilmektedir.

 

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Sağlık Köşesi - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Gaziantep Pusula Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Gaziantep Pusula Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA), Anka Haber Ajansı (ANKA) tarafından servis edilen tüm haberler Gaziantep Pusula Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Gaziantep Pusula Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.